تبلیغات
فیزیک اول دبیرستان - شكست نور
 
دوشنبه 23 اسفند 1389 :: نویسنده : محمد مهدی نوریزاده

شكست نور

 

 

 

وقتی نور از محیط ‌های شفاف مختلف عبور می‌كند، رفتار آن تغییر می‌كند‌. در این فصل می‌خواهیم رفتار نور در.محیط‌های شفاف مختلف را بررسی كنیم و با عملكرد عدسی‌ها و منشور در وسیله‌های نوری آشنا شویم‌

 

 

شكست نور

 

هنگامی كه یك شیء مانند یك قاشق یا یك قلم را داخل یك لیوان محتوی آب می‌گذاریم و از بیرون به لیوان نگاه می‌كنیم

 قاشق و قلم را شكسته می‌بینیم‌. همچنین وقتی به آب درون یك استخر نگاه می‌كنیم‌، عمق استخر كم‌تر از مقدار واقعی آن

به نظر می‌رسد‌. مشاهده‌ی پدیده‌هایی از این قبیل به سبب پدیده‌ی شكست نور است

روی یك مقوای گلاسه دایره‌ای رسم می‌كنیم و دو قطر عمود بر هم آن را می‌كشیم‌. سنجاقی در مركز دایره و سنجاق دیگری در یك نقطه روی دایره  فرو می‌كنیم‌، سپس مقدار را طوری داخل آب فرو می‌بریم كه سطح آب بر 

یكی ازاین قطرها منطبق شود‌. در این حالت سنجاق دیگری را آن قدر روی محیط دایره جابه‌جای می‌كنیم تا سه سنجاق روی یك خط راست قرار گیرند‌

آن‌گاه مقدار را از آب خارج می‌كنیم‌. مشاهده می‌شود كه بیرون از آب این سه نقطه روی یك خط راست نیستند و اگر آن‌ها را به هم وصل كنیم یك خط شكسته .به وجود می‌آید‌

 

 

 

 

با انجام این آزمایش نتیجه می‌گیریم كه نور هنگام عبور از آب به هوا، مسیر شكسته‌ی     را می‌پیماید، بنابراین هرگاه نور از محیط غلیظ (آب) وارد   محیط رقیق (هوا) می‌شود، از خط عمود دور می‌شود‌

 

 

 
 

 
 
.پرتو نوری كه به طور مایل به سطح جدایی دو محیط شفاف می‌تابد، هنگام عبور از سطح جدایی دو محیط شكسته می‌شود‌. به این پدیده، شكست نور می‌گوییم‌
 
 
 
 
 
 
 
 
 
پرتویی كه روی سطح جدایی دو محیط می‌تابد  پرتو تابش و پرتویی كه وارد محیط شفاف دوم می‌شود ، پرتو شكست  نامیده می‌شود‌. زاویه‌ی بین پرتو تابش و خط عمخود بر سطح جدایی دو محیط ، زاویه‌ی تابش  و زاویه‌ی بین پرتو شكست و خط عمود  زاویه‌ی شكست نام دارد
هرگاه پرتو نور از محیط رقیق (هوا)‌وارد محیط غلیظ (آب) شود‌. به خط عمود نزدیك می‌شود‌

 
 
 
 
 
 
 
 
 
زاویه‌ی بین امتداد پرتو تابش و پرتو شكست را زاویه‌ی انحراف  می‌گویند‌

اگر نور از محیط غلیظ وارد محیط رقیق شود، داریم‌


و اگر نور از محیط رقیق وارد محیط غلیظ شود، داریم‌ 


 

قانون‌های شكست نور
با انجام آزمایش‌های متعدد، اسنل و دكارت، هر یك به طور مستقل به قانون‌هایی دست یافتند كه قانون‌های شكست نور نامیده می‌شوند‌. این قانون‌ها به صورت زیر بیان می‌شوند‌


 پرتو تابش، خط عمود بر سطح جدایی دو محیط در نقطه‌ی تابش و پرتو شكست در یك صفحه قرار دارند‌
 نسبت سینوس زاویه تابش به سینوس زاویه‌ی شكست مقداری ثابت است‌
این مقدار ثابت را ضریب شكست محیط دوم نسبت به محیط اول می‌نامند و آن را با نماد  نشان می‌دهند‌
ضریب شكست یك محیط نسبت به خلأ (یا به طور تقریبی هوا) را ضریب شكست مطلق آن محیط می‌گویند‌، یعنی


اگر محیط اول، محیط غلیظ و محیط دوم، هوا باشد داریم‌
 


                     

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 جدول زیر سینوس زاویه‌ها را از صفر تا   نشان می‌دهد‌

 
 

 
 
 
اگر پرتو نور از یك قطعه شیشه كه دو سطح آن با هم موازی هستند، عبور كند، پرتو نور ورودی (تابش) و پرتو خروجی با یك‌دیگر موازی هستند‌
 
 
 
 
 
 
 
اگر ضریب شكست محیط اول را با   و ضریب شكست محیط دوم را با   نشان دهیم، در حالت كلی داریم‌

 

 
 
 
 
 
 




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


جمعه 16 تیر 1396 02:08 ق.ظ
These are genuinely wonderful ideas in on the topic of blogging.
You have touched some good points here. Any way keep up wrinting.
سه شنبه 6 تیر 1396 05:29 ق.ظ
First of all I want to say awesome blog! I had a quick question in which I'd like to ask if you do not mind.
I was interested to know how you center yourself and clear your mind before writing.
I have had a tough time clearing my mind in getting my ideas out.

I do take pleasure in writing but it just
seems like the first 10 to 15 minutes tend to be lost just trying to figure out how to begin. Any recommendations or hints?
Appreciate it!
پنجشنبه 21 اردیبهشت 1396 04:07 ق.ظ
As the admin of this web page is working, no question very quickly it will
be famous, due to its quality contents.
دوشنبه 28 فروردین 1396 01:02 ب.ظ
Thanks very interesting blog!
پنجشنبه 19 اردیبهشت 1392 08:31 ب.ظ
سلام خیلی عالی بود
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


فیزیک اول دبیرستان
اموزش کامل فیزیک برای دانش اموزان ایرانی هدف اصلی من است
درباره وبلاگ

بهترین سایت اموزشی کامل فیزیک برای دانش اموزان یرانی

مدیر وبلاگ : محمد مهدی نوریزاده
نظرسنجی
از کدام کتاب برای پیشرفت تحصیل خود استفاده میکنید










از کدام کتاب برای پیشرفت تحصیل خود استفاده میکنید










آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :

محمد نوریزاده

محمد رسول الله